Iz konsultantske kuće Fidelity Consulting komentarisali su podatke za avgust koji, kažu, jasno ukazuju na negativan trend u rashodima, deficitu i depozitima države.
Ministarstvo finansija Crne Gore, navode, svjesno prećutkuje činjenicu da država ni u najboljim godinama ne pokriva sopstvenu potrošnju, i to se iz godine u godinu pogoršava.
“U prvih osam mjeseci 2023. budžet je imao suficit od 192 miliona eura. Ove godine ima deficit od 146 miliona. Za tri godine prihodi su porasli za 318 miliona, a izdaci za 656 miliona: na svaki dodatni euro naplate država je potrošila dva i to u rekordnim turističkim sezonama, uz istorijski nisku nezaposlenost i inflaciju koja sama puni budžet. Ako se deficit produbljuje u ovakvim uslovima, pravo pitanje je šta će biti kada ciklus okrene”, upozoravaju iz Fidelity-ja.
Avgust, koji je zbog sezone uvijek bio u plusu, dodaju, ove godine završen je deficitom, iako je plan predviđao suficit od 50 miliona.
“Prihodi rastu 9%, ali realno oko 5%. Rast nose cijene i sezona, uz jednokratne donacije i akcize na duvan, a ne šira poreska osnovica. Rashodi za usluge veći su za 43%, a ostala lična primanja za 40%”, kažu oni.
Prema njihovim riječima, avgust je razotkrio i priču o „deficitu ispod plana“.
“Krajem jula deficit je bio 98 miliona ispod plana, a krajem avgusta samo 45 miliona. Razliku je napravio jedan mjesec u kome je Uprava za saobraćaj platila 51 milion umjesto planiranih 15 miliona. Ušteda nikada nije postojala; bila su to odložena plaćanja, i ostatak dolazi do kraja godine. Za to vrijeme odbrana je već potrošila više od godišnjeg plana, bez ijedne rečenice objašnjenja u izvještajima”, navode iz Fidelity-ja.
Da bi se ispunio plan od 278 miliona deficita, poručuju, jesen bi morala biti najbolja u posljednje tri godine.
“Realan ishod je 390 do 458 miliona, odnosno 4,5 do 5,3% BDP-a, daleko iznad zakonskog limita od 3%. Deficit se plaća iz depozita, iz kojih je povučeno 284 miliona, tri puta više od plana. Taj novac je bio namijenjen za otplatu duga 2027. i 2028. godine. Kamate su za tri godine porasle 77%, a ECB ponovo podiže stope. Ukrako: rekordni prihodi odlaze na tekuću potrošnju, investicije se plaćaju ušteđevinom, a kašnjenje plaćanja predstavlja se kao disciplina. Bez korekcije, 2026. će biti treća godina zaredom u kojoj se rekordni prihodi završavaju većim deficitom”, zaključuju iz Fidelity-ja.
