Zajednica opština Crne Gore (ZOCG) uputila je državnom parlamentu 10 amandmana na Predlog zakona o izmjenama i dopunama Zakona o radu.
Kako su istakli iz Zajednica opština Crne Gore, lokalne samouprave traže da se kroz izmjene ovog zakona definišu kao jedna od strana koja zaključuje kolektivne ugovore za lokalna preduzeća, kao i za same organe lokalne samouprave.
Bez ovakvog rješenja, ističu, lokalne samouprave su isključene iz socijalnog dijaloga u onim oblastima koje se finansiraju iz opštinskih budžeta i zaprivredna društva čiji su osnivači, što je suprotno Ustavu Crne Gore, koji jemči pravo organa lokalne samouprave da uređuju i upravljaju određenim javnim i drugim poslovima, na osnovu sopstvene odgovornosti i u interesu lokalnog stanovništva. Ovo je garantovano i Evropskom poveljom o lokalnoj samoupravi Savjeta Evrope, koju je Crna Gora ratifikovala.
„Zajednica opština predlaže brisanje odredbe po kojoj se kolektivni ugovori primjenjuju neposredno, iz razloga što je u direktnoj koliziji sa Zakonom o lokalnoj samoupravi kojim je utvrđena nadležnost skupštine opštine da donosi odluku o zaradama lokalnih službenika i namještenika“, istakli su oni.
Kako su dodali, pitanje zarada i drugih primanja zaposlenih u lokalnoj administraciji, zapravo je regulisano sa tri zakona koji su u međusobnoj koliziji. Jedan odnjih je sistemski Zakon o lokalnoj samoupravi, drugi je lex specialis – Zakon o zaradama zaposlenih u javnom sektoru i treći je opšti – Zakon o radu.
U ovakvim slučajevima, u skladu sa ustavnim načelom ujednačenosti pravnog poretka,mjerodavna su rješenja sistemskog zakona, sa kojim moraju biti usklađeni i opšti i posebni zakoni, kao i akti niže pravne snage u koje spadaju ikolektivni ugovori. Imajući u vidu zajamčeno pravo na budžet opština, jedan od potpisnika granskog kolektivnog ugovora koji se odnosi na lokalnu administraciju mora biti i jedinica lokalne samouprave.
Zajednica opština predlaže da se uvede obaveza da se opšti akti poslodavaca usklade sa granskim kolektivnim ugovorom u roku od šest mjeseci od dana donošenja, a da neposredna primjena bude krajnja mjera, tek ako poslodavac ne izvrši usklađivanje u roku od šest mjeseci ili ako uopšte nema sopstveni opšti akt.
U cilju regulisanja specifičnog statusa direktora u pravnim licima čiji je osnivač država ili opština, kao i otklanjanja kolizija sa Zakonom o privrednim društvima, predložen je amandman kojim se definiše da oni zasnivaju radni odnos na određeno vrijeme po predhodno raspisanom javnom konkursu na osnovu koga nadležni organ donosi odluku o izboru i imenovanju na određeni mandat, nakon čijeg isteka može biti ponovo izabran.
„Budući da se u praksi često pojavljuju slučajevi u kojima zaposleni odbijanjem prijema ilipotpisivanja dostavnice onemogućava ili otežava sprovođenje propisanog postupka izmjene ugovora o radu, stvarajući pravnu nesigurnost i mogućnost zloupotrebe procesnih prava, predložena je dopuna kojom se uređuje način postupanja poslodavca u takvim situacijama kako bi se ti problemi izbjegli“, kazali su.
S obzirom na kratke rokove zastare pokretanja i vođenja disciplinskog postupka predložena je odredba usmjerena ka sprečavanjunastupanja zastare u slučajevima privremene spriječenosti za rad zaposlenog, korišćenja godišnjeg odmora, plaćenog odsustva i slično, imajući u vidu da dolazi do zloupotrebe ovih prava.
Kako su istakli, jednim od amandmana se predlaže da se na pitanja utvrđivanja odgovornosti za povredu radne obaveze koja nisu uređena ovim zakonom primjenjuju odredbe zakona kojim se uređuju prekršaji.
Samo izabrani kandidati da dostavljaju uvjerenja o zdravstvenoj sposobnosti
Jednim od predloženih amandmana Zajednice opština predviđa se da samo kandidati za zasnivanje radnog odnosa koje je izabrao poslodavac imaju obavezu da dostave uvjerenje o zdravstvenoj sposobnosti. Na ovaj način se ostali kandidati, koji nisu izabrani po oglasu, štite od nepotrebnih troškova pribavljanja ovih uvjerenja.
