Udruženje podstanara Crne Gore izrazilo je još jednom ozbiljnu zabrinutost povodom najavljenog projekta Velje Brdo. Iako se projekat najavljuje kao stambeno rješenje za građane, jasno je, kažu, da nije definisano ko su stvarni korisnici i da li je dostupan najugroženijim grupama stanovništva.
Iz Udruženja podstanara ističu da projekat nije namijenjen najugroženijim građanima, uključujući samohrane roditelje sa niskim primanjima, penzionere sa prosječnom penzijom, te socijalno ugrožene porodice.
“Ove grupe nemaju kreditnu sposobnost niti sredstva za učešće u projektu”, navode iz Udruženja podstanara.
Kako dodaju, samohrani roditelj sa platom od 600 € imao bi ratu za stana 250–300 €, plaćao kiriju od 250 €, pa bi mu za život ostajalo manje od 100 €, iz čega zaključuju da je projekat finansijski nedostupan.
“Penzioner sa penzijom 450 €: nema kreditnu sposobnost. Socijalno ugrožena porodica sa prihodima 800 €: rata stana ~300 €, više od 1/3 prihoda ide na kredit, visok rizik prezaduženosti”, pojašnjavaju oni.
Ko može, a ko ne može kupovati stan
Stan, kako kažu, može kupovati srednji i viši sloj građana koji ima primanja oko 1.200–1.500 € i više mjesečno , stabilan posao ili dvije plate u porodici, kreditnu sposobnost i ušteđevinu za učešće u iznosu 10–20% vrijednosti stana.
Takođe, dodaju, stan mogu kupiti I investitori i spekulanti kao investiciju, koju će kasnije da preprodaju po višoj cijeni.
Ko ima najveću korist
Najveću korist od projekta, tvrde u Udruženju podstanara, imaju Investitori - profit od izgradnje, prodaje i izdavanja, ali I srednji sloj koji sebi može obezbijediti nove stanove I kvalitetniji život.
Korist, kažu, ima I Vlada / developer, a on se, tvrde, sastoji u ekonomskom dobitku i PR.
Prema njihovim riječima, koristi od projekta neće imati samohrani roditelji sa prosječnom platom, penzioneri sa prosječnom penzijom, socijalno ugrožene porodice.
“Oni ostaju bez realne mogućnosti pristupa projektu”, ponavljaju iz Udruženja podstanara.
Udruženje podstanara Crne Gore skreće pažnju na sve opozicione partije, uključujući Građanski pokret URA, koje se nijednog trenutka nisu oglasile niti problematizovale projekat Velje Brdo.
“U smislu za koga je predviđena gradnja stanova. Iako neki opozicioni akteri koriste slogane poput “Stan za sve”, njihova praksa pokazuje da nije stvarno stalo do najranjivijih kategorija – podstanara, samohranih roditelja, penzionera i socijalno ugroženih”, ističu oni.
Udruženje smatra da, ako je projekat zamišljen u ovom obliku, on ne bi trebao postojati.
“Umjesto da rješava stvarne stambene probleme najugroženijih građana, on funkcioniše kao profiterski projekat, slično mnogim privatnim inicijativama koje već postoje u Crnoj Gori, sada u državnoj izvedbi”, upozoravaju.
Pozivaju Vladu i resorno ministarstvo da preispitaju koncept projekta i usmjere ga ka stvarnim korisnicima, kako bi stambena politika bila pravedna, održiva i dostupna najranjivijim građanima.
“Udruženje zahtijeva od Vlade i Ministarstva jasno definisanje stvarnih korisnika projekta – ko je ciljna grupa; uvođenje socijalnih kriterijuma i olakšica – prioritet za samohrane roditelje, penzionere i socijalno ugrožene; potpunu transparentnost – informacije o infrastrukturnim rješenjima, cijenama stanova i kreditnim modelima; uključenje građana i NVO u nadzor projekta – javne rasprave i konsultacije”, stoji u njihovom saopštenju.
Projekat, podvlače još jednom, nije za sve građane u realnoj stambenoj potrebi .
“Kupci su uglavnom građani sa stabilnim primanjima i investitori. Udruženje podstanara i građani trebaju koristiti ove argumente da pokažu ko je stvarni cilj projekta i osiguraju pravednu i održivu stambenu politiku. Podstanari ne traže obećanja – traže sigurnost i realan pristup stanovanju”, poručuju iz Udruženja podstanara Crne Gore.
