Niko ko je razuman i ko budućnost Crne Gore posmatra širom otvorenih očiju nema problem sa ćirilicom, ili bilo kojom azbukom i pismom koje koriste njeni građani!
Raznovrsnost lingvističkih i kulturnih izraza, prostor da se oni njeguju i razvijaju, kao i pravo na taj prostor su garantovani zakonskim okvirom naše suverene i nezavisne države. Činjenica da će Crna Gora uskoro i formalno postati dio šire evropske porodice država i nacija će još snažnije zaštiti i još kvalitetnije evaluirati dobrobiti pomenutih različitosti.
54Ćirilica je, kao i latinica, te crnogorski, hrvatski, srpski, albanski i bosanski jezici dio bogatog i višeslojnog kulturnog, istorijskog i umjetničkog nasljeđa Crne Gore. Ta višeslojnost, između ostalog, je isplela divni vez našeg civilizacijskog nasljeđa.
Evropska Crna Gora se grčevito opire omnivornoj pošasti kleronacionalizma, čiji su vidici omeđeni i zaklonjeni svešteničkom kamilavkom, okrvavljenom mitologijom i kolektivnim grobnicama nevinih koji se nijesu uklapali u sliku pravoslavnog srpskog raja.
Svi popovi i svi nacionalisti, po službenoj dužnosti, žude i zagovaraju svojevrsnu kolektivnu pastoralu. U njihovoj omiljenoj močvari iz koje vire kosti predaka oni propovijedaju laž i traže apsolutnu poslušnost.
Ovim se, pored propovijedanja istorijskog revizionizma i očigledne laži, osporava ideja progresa i uništava sposobnost generacija da kritički promišljaju sebe i svijet oko sebe.
Iako u tom kolopletu istina biva žrtvovana, neophodno je ponoviti makar tri činjenice.
Prva, Ćirilo i Metodije su bili Grci iz Soluna koji su kao podanici Vizantije poslani na zadatak u Moraviju. Daleke 862 godine, na molbu Princa Rostislava iz Velike Moravije, vizantijski vladar Mihailo III je naredio ovoj dvojici sveštenika da idu i rade na temeljnijem pokrštavanju slovenskog življa u Moraviji. Azbuka koju su Ćirilo i Metodije skovali je bila neophodna da bi se preveli vjerski tekstovi i da bi se vjerski obredi mogli odvijati na jeziku razumljivom za lokalno slovensko stanovništvo. Ćirilo i Metodije se nikada nijesu primakli teritoriji savremene Srbije.
Njihov rad je bio temelj slovenske pismenosti, ali se ona ne može svesti na jedno pismo (ćirilicu) i jedan narod (Srbe). To bi bio redukcionizam od kojeg bi se postidjeli i najzagriženiji nacionalisti.
Druga, dokumet STEGA iz 1796. godine je bio prvi para-ustavni akt u Crnoj Gori. Proglasio ga je crnogorski vladar i vladika, Petar I Petrović. To je bio pravni napor da se crnogorska plemena ujedine radi borbe za slobodu i samostalnost. To je, dakle, bio dokument koji se može smatrati ranom verzijom deklaracije o nezavisnosti Crne Gore.
Đurđe Crnojević nije fusnota tuđe državne istorije, a štamparija Crnojevića se ne može preimenovati u skladu s potrebama "savremene" nacionalne politike! Štamparija Crnojevića i njena ostvarenja pripadaju istoriji Zete i Crne Gore i predstavljaju jedne od najznačajnijih dometa i crnogorske i evropske kulturne baštine.
Prisvajanja kojima je u svom nastupu u Budvi pribjegao Jovan Mićović su produbila postojeću bezdanicu kleronacionalističke grabežljivosti.
Razumni ljudi ipak shvataju da se tu radi o ikoni džibre u kojoj se maze predjeli kuge. To nije svijetla rajska budućnost, već jedan od donjih vrelih krugova kojima je i veliki Dante literarno silazio u tobožnje dno praočinstva.
Kada vjerski administrator javno “na pjenu od mora” pretvori jednu azbuku u integrativni nacionalni izraz i time obznani apsolutno vlasništvo nad različitim istorijama, tradicijama, kulturama i identitetima, onda se hitro korača ka danteovskom devetom spratu u podrumu uma.
Svoditi ovo nasljeđe na jedan njegov konstitutivni elemenat je pogrešno i štetno, jer baca sjenku na raskoš koji ova cjelina sobom nosi.
U budvanskom obraćanju mitropolita Crkve Srbije svjedočimo ponavljanju znane maksime - ono što pripada složenoj slovenskoj, južnoslovenskoj, pravoslavnoj i, prije svega, crnogorskoj istoriji i kulturi sistematski se prevodi u jednu nacionalnu odrednicu - srpsku.
Ćirilično pismo kojim je ispisivana crnogorska istorija, sloboda, nezavisnost i državnost nije i ne može biti dokaz da su ta državnost, sloboda, istorija i tradicija bile srpske.
Kako latinica ne čini svakoga ko njom piše Rimljaninom, tako ni ćirilica ne može biti vlasnički list nad identitetom onih nacija i naroda koji su je koristili ili je danas koriste.
Crna Gora nema nikakvu potrebu da negira srpsku kulturu, srpsku književnost, pravoslavlje, niti ćirilicu da bi sačuvala sopstveni crnogorski identitet, ali ima obavezu da reaguje kada se njena kulturna i državna istorija sistematski preimenuje i ugrađuje u nacionalni projekat druge države.
