Centar za građansko obrazovanje (CGO), povodom 10. marta - Međunarodnog dana žena sudija, ukazuje da formalna zastupljenost žena u pravosuđu Crne Gore ne znači i stvarnu ravnopravnost u praksi, naročito kada je riječ o uslovima za rad, napredovanju i učešću u procesima odlučivanja.
„CGO podsjeća da ravnopravnost u pravosuđu ne podrazumijeva samo jednak pristup sudijskoj profesiji, već i jednake mogućnosti za profesionalni razvoj, napredovanje i obavljanje rukovodnih funkcija. U praksi je, međutim, i dalje prisutan tzv. stakleni plafon, tj. nevidljive, nerijetko sistemske, prepreke koje sutkinjama otežavaju rad i dolazak do najviših sudijskih pozicija. Te prepreke nijesu normativne, već proizilaze iz ustaljenih institucionalnih praksi, rodnih stereotipa i često netransparentnih kriterijuma odlučivanja“, saopštili su iz CGO.
Kazali su da prema podacima Organizacije za evropsku bezbjednost i saradnju (OEBS), u okviru Regionalnog projekta praćenja suđenja na Zapadnom Balkanu, žene čine gotovo 62% sudija u Crnoj Gori, dok istovremeno obavljaju nešto više od polovine svih viših sudijskih funkcija, uključujući i funkcije predsjednica sudova.
„Iako ovi podaci ukazuju na napredak u odnosu na ranije izvještaje, istovremeno potvrđuju da brojčana zastupljenost ne znači automatski i potpunu rodnu ravnopravnost, kao i da su potrebne dalje promjene kako bi se obezbijedila stvarna jednakost u napredovanju i donošenju odluka“, saopštili su iz CGO.
Ističu da posebnu zabrinutost izaziva pojava da su sutkinje, naročito u predmetima od izraženog javnog interesa, često izložene javnim pritiscima, pokušajima diskreditacije i rodno obojenim napadima.
„Takvi pritisci ne ugrožavaju samo profesionalni integritet pojedinih sutkinja, već imaju i širi efekat zastrašivanja, koji može obeshrabriti preuzimanje odgovornijih funkcija ili kandidovanje za rukovodne pozicije. Izostanak jasne, vidljive i djelotvorne institucionalne zaštite u ovakvim slučajevima produbljuje osjećaj nesigurnosti i nejednakosti unutar sistema“
CGO ističe da obilježavanje Međunarodnog dana žena sudija ne smije ostati na nivou simbolike.
„Nadležne institucije imaju obavezu da dosljedno i transparentno primjenjuju zakonom propisane kriterijume za izbor i napredovanje sudija, razvijaju rodno osjetljive politike unutar pravosudnih organa i efikasne mehanizme zaštite od pritisaka i diskriminacije. Samo kroz mjerljive promjene u praksi moguće je osigurati da ravnopravnost postane stvarno, a ne samo normativno načelo“, zaključuju iz CGO u saopštenju.
