Tradicionalno oprezni prema pitanju daljeg širenja EU, građani Francuske dodatno su zaoštrili stav po ovom pitanju, ukazuju podaci iz najnovijeg istraživanja koje na polugodišnjem nivou objavljuje Evropska komisija.
Eurobarometar donosi podatke iz istraživanja sprovedenog u proljeće 2026. godine, a u njemu su targetirana brojna važna pitanja za Evropljane, među kojima je i pitanje proširenja EU.
10Na nivou Evropske unije, tj. njenih 27 država članica, 53 odsto građana izjasnilo se „za“ odgovarajući na pitanje „da li podržavate proširenje Evropske unije uključivanjem drugih zemalja u narednim godinama“.
To je pad za jedan procenat u odnosu na istraživanje koje je sprovedeno prije tačno godinu dana, u proljeće 2025. godine. Za jedan odsto porastao je i broj onih koji su eksplicitno protiv daljeg širenja EU, pa on sada iznosi 40 odsto u poređenju sa 39 u proljeće 2025. godine.
U zemljama na evropskom kontinentu, koje formalno nijesu dio EU, podrška proširenju ostaje visoka – 59 odsto, što je neznatan pad u odnosu na prethodno istraživanje.
Francuska – nova, stara glavobolja
Da je Francuska prva u redu zemalja koja bi mogla biti problem na putu Crne Gore ka punopravnom članstvu u EU, stav je stručne domaće i međunarodne javnosti, više puta ponavljan.
Na negativnu percepciju proširenja među Francuzima i njene potencijalne posljedice po crnogorski evropski put ukazivali su i iz Brisela, uz apel da naša zemlja na ključnim adresama, kao što je Pariz, mora snažnije lobirati uoči ratifikacije ugovora o pristupanju, koja će se, vrlo moguće, poklopiti sa izborima u toj zemlji.
Najnoviji podaci Eurobarometra kažu da je 54 odsto građana Francuske kazalo da su protiv proširenja EU.
To je rast od čak pet odsto u odnosu na isti period prošle godine.
Osim toga, procenat građana Francuske koji su se izjasnili da podržavaju širenje EU iznosi svega 35 odsto, što je pad od šest procenata u odnosu na proljeće 2025.
Da je strog stav Francuske kada dođe do ratifikacionog procesa više nego očekivan, upozorio je svojevremeno Milan Nič, viši istraživač u njemačkom savjetu za vanjske poslove.
On je, u analizi koju je objavila Pobjeda, a koja se tiče završnice pregovora sa EU, ukazao da je Francuska država sa složenim ratifikacionim procedurama i ustavnim ograničenjima, te da kao takva ne želi da talasa i da otvara političke krize, već radije bira da odlaže proces.
Slično je tada rezonovao i Florijan Biber, profesor Univerziteta u Gracu, koji je kazao da će Francuska, zajedno sa Holandijom, biti očigledan problem jer u obje zemlje ne postoji stabilna većina, a skeptici prema proširenju su veoma jaki.
Stav stručnjaka je i da bi Crnoj Gori život mogao da zakomplikuje i potencijalni referendum u Francuskoj o pitanju ratifikacije ugovora o članstvu Crne Gore, naročito u svjetlu narastajuće desnice, populizma, dezinformacija i manipulacija, a sve u susret izbornoj trci u proljeće 2027. kada će se birati novi predsjednik „pete republike“.
U sedam država podrška proširenju manja od 50 odsto
Austrija, Belgija, Bugarska, Češka, Njemačka, Francuska i Luksemburg države su u kojima je ispod 50 odsto građana kazalo da su za proširenje.
Naročito problematično je što je u nekima od njih visok procenat ispitanika koji se izjasnio da se eksplicitno protivi širenju EU, a primjer je Njemačka gdje je 53 odsto građana kazalo da je protiv novih članica.
U Češkoj je, uz skromnih 39 odsto koji su za proširenje, naročito upadljiv procenat od 54 odsto građana koji kažu da se protive novim državama u Evropskoj uniji. To je rast od tri procenta u poređenju sa prošlom godinom.
Ubjedljivo najveće protivljenje po pitanju proširenja jeste zabilježeno u Austriji, gdje 57 odsto građana kaže da ne žele nove članice EU.
U Luksemburgu i Belgiji po 49 odsto ispitanika stava su da EU ne treba da se širi.
Holandija, na koju se uz Franucusku često ukazuje kao na potencijalni problem Crne Gore na putu ka EU, bilježi procentni pad u broju onih koji se protive proširenju, pa sada 44 odsto građana dijeli taj stav. Uz to je zabilježen i većinski procenat onih koji bi podržali širenje EU – 51 odsto.
