Crnogorska akademija nauka i umjetnosti (CANU) u Podgorici danas je organizovala tribinu „150 godina od osnivanja Crvenog krsta Crne Gore – vijek i po humanosti”, u saradnji sa Crvenim krstom Crne Gore.
Tribina je bila prilika da se, kroz osvrt na različite istorijske periode, predstavi razvoj Crvenog krsta Crne Gore, prve organizacije Crvenog krsta na Balkanu i jedne od najstarijih u svijetu, ali i da se ukaže na njen značaj u savremenom društvu i izazove sa kojima se danas suočava.
Dr Slavko Burzanović, viši naučni saradnik u Istorijskom institutu Univerziteta Crne Gore, govorio je o nastanku Crvenog krsta 1875. godine, istorijskim okolnostima i izazovima sa kojima se tadašnja Crna Gora suočavala. Posebno je istakao humanost siromašnih crnogorskih porodica koje su, uprkos sopstvenoj oskudici, otvorile vrata svojih domova hercegovačkim izbjeglicama. Ukazao je i na značaj međunarodnih humanitarnih misija, pristupanja Ženevskoj konvenciji, kao i na složene okolnosti djelovanja Crvenog krsta u vrijeme Prvog svjetskog rata kada je dio organizacije djelovao u okupiranoj zemlji, a dio u izbjeglištvu.
„Crveni krst je kroz svoju istoriju dijelio sudbinu crnogorske države, prolazeći kroz brojne izazove i promjene, ali je humanost ostala vrijednost koja je povezivala ljude i u najtežim vremenima”, istakao je Burzanović.
Dr Adnan Prekić, istoričar i docent na Filozofskom fakultetu Univerziteta Crne Gore, govorio je o djelovanju Crvenog krsta u prvoj i drugoj jugoslovenskoj zajednici, naglašavajući da se kroz istoriju ove organizacije može pratiti i istorija društvenih promjena u Crnoj Gori.
Podsjetio je na značajnu ulogu Crvenog krsta tokom svjetskih ratova, podršku Američkog Crvenog krsta, kao i na period socijalističke Jugoslavije, kada je organizacija razvijala svoje kapacitete, širila volontersku mrežu i jačala lokalne strukture. Posebno je istakao međunarodno pozicioniranje Crvenog krsta i značaj međunarodne pomoći nakon razornog zemljotresa 1979. godine.
„Malo je organizacija u Crnoj Gori koje se mogu pohvaliti takvim kontinuitetom djelovanja. Crveni krst je mijenjao svoju paradigmu i društvenu ulogu, razvijajući se i prilagođavajući potrebama stanovništva. Upravo ta institucionalna žilavost omogućila mu je da opstane i ostane važan dio crnogorskog društva”, poručio je Prekić.
Jelena Dubak, generalna sekretarka Crvenog krsta Crne Gore, govorila je o savremenoj ulozi organizacije, ističući da se Crveni krst tokom 150 godina mijenjao i prilagođavao potrebama društva, ali da nikada nije odustao od svojih fundamentalnih principa.
„Sto pedeset godina djelovanja istovremeno su i snaga i teret naše organizacije. Snaga, jer iza nas stoje generacije ljudi koje su gradile povjerenje i solidarnost, ali i velika odgovornost da to nasljeđe sačuvamo i odgovorimo na potrebe savremenog društva. U eri digitalizacije, Crveni krst i dalje odlikuje ono ljudsko, živa riječ, pružena ruka, podrška i toplina. Sigurna sam da će nas upravo to odlikovati i u budućnosti”, istakla je Dubak.
Naglasila je da Crveni krst danas predstavlja važnog partnera institucijama sistema u pružanju podrške građanima, ali i da budućnost organizacije zahtijeva proaktivniji pristup humanitarnom djelovanju.
„Želimo da sjutra budemo organizacija koja ne samo da odgovara na potrebe, već ih i predviđa. Moramo prepoznati nečiju nevolju i pružiti pomoć prije nego što nam se neko obrati. Jedan čovjek, Anri Dinan, i jedna ideja bili su dovoljni da pokrenu promjene koje su obilježile istoriju humanitarnog djelovanja. To nas podsjeća da svako od nas može biti pokretač pozitivnih promjena”, poručila je Dubak.
Tokom tribine naglašeno je da je Crveni krst Crne Gore, uprkos brojnim istorijskim, političkim i društvenim promjenama, uspio da očuva kontinuitet humanitarnog djelovanja i ostane važan oslonac ljudima u potrebi.
“Organizovanjem tribine Crnogorska akademija nauka i umjetnosti dala je doprinos obilježavanju velikog jubileja, ali i boljem razumijevanju istorijske i društvene uloge organizacije koja već vijek i po predstavlja simbol humanosti, solidarnosti i brige za čovjeka”, zaključuje se u saopštenju.
Tribinu je moderirala dr Vesna Kilibarda, vanredna članica CANU.
